Sztuczna inteligencja pomaga rozszyfrować zasady starożytnej gry

23 grudnia 2024, 06:07

W latach 1967–1978 roku Włoska Wyprawa Archeologiczna ISMEO prowadziła pierwsze badania w Shahr-i Sokhta (SiS) w Iranie. Szybko okazało się, że miasto składało się z trzech obszarów: mieszkalnego, cmentarza i przemysłowego. Jego największy rozkwit przypadł na połowę III tysiąclecia przed naszą erą, gdy obszar mieszkalny zajmował 80 hektarów. Miasto uznano za jeden z najważniejszych ośrodków na wschodzie Wyżyny Irańskiej. Zidentyfikowano tam cztery okresy kulturowe podzielone na 10 faz konstrukcyjnych, które datowano na od 2. połowy IV tysiąclecia do połowy III tysiąclecia. W południowej części miasta znaleziono duży cmentarz o powierzchni około 20 hektarów, a w jednym z grobów planszę do gry i bierki.



Wojownik Gryfa rzuca nowe światło na początki naszej cywilizacji

4 października 2016, 12:47

Teraz, po roku szczegółowych analiz, przede wszystkim czterech złotych pierścieni, uczeni uważają, że grobowiec "Wojownika Gryfa" zmienia nasze rozumienie początków cywilizacji greckiej.


W Wielkiej Brytanii znaleziono jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Służyło do retuszu

22 stycznia 2026, 17:06

Podczas wykopalisk z Boxgrove w West Sussex archeolodzy trafili na jedno z najstarszych narzędzi z kości słonia. Pochodzi ono sprzed 480 000 lat jest o ponad 30 000 lat starsze niż jakiekolwiek podobne narzędzie znane z terenu Europy. Było wykorzystywane przez przedstawicieli kultury aszelskiej do retuszowania pięściaków i innych kamiennych narzędzi w celu nadania im ostrości. Wraz z nim znaleziono kamienne narzędzia służące do dzielenia mięsa upolowanych zwierząt.


Życie lądowe jest znacznie starsze, niż sądzono

12 maja 2017, 05:22

W osadach z gorącego źródła w Pilbara w Zachodniej Australii znaleziono najstarsze znane pozostałości lądowego życia. Uczeni z Uniwersytetu Nowej Południowej Walii (UNSW) oszacowali ich wiek na 3,48 miliarda lat


Archeolodzy sprzed 150 lat nie docenili paleolitycznego wisiorka. A to był błąd

16 kwietnia 2026, 10:53

W latach 1865–1880 William Pengelly prowadził wykopaliska w Kent's Cavern, wyznaczając standardy prac archeologicznych. Był jednym z pierwszych, który szczegółowo notował pozycję każdego artefaktu i każdej warstwy, dzięki czemu jego badania do dzisiaj mają wartość naukową. W trakcie tych badań znaleziono wisiorek z zęba. Uznano go za ząb wilka, bobra bądź borsuka, a sam wisiorek nie przyciągnął zbytniej uwagi badaczy. Ostatnio jednak naukowcy ponownie przeanalizowali znaleziska zespołu Pengelly'ego i stwierdzili, że pozornie mało istotny wisiorek to bardzo ważny artefakt. Okazało się bowiem, że został wykonany z zęba foki, co w połączeniu z wiekiem znaleziska przynosi bardzo ważną informację.


W Egipcie odkryto nieznaną nekropolię

26 lutego 2018, 11:09

Egipskie Ministerstwo Starożytności poinformowało o odkryciu starożytnej nekropolii w pobliżu miasta Al-Minja na południe od Kairu. Na obszarze, na którym dokonano odkrycia, już wcześniej znajdowano katakumby z Epoki Późnej (656 – 525 p.Ch.) oraz dynastii Ptolemeuszy (304 – 30 p.Ch.). Nowo odkryty cmentarz znajduje się na północ od stanowiska Tuna al-Gabal.


Ciekła krew sprzed ponad 42 tys. lat

17 kwietnia 2019, 09:35

W ciele źrebięcia konia leńskiego sprzed ponad 42 tys. lat odkryto ciekłą krew. Około 2-tygodniowego konika znaleziono w zeszłym roku w kraterze Batagaj na Syberii.


Odkryto bramę i mury biblijnego Gat

4 sierpnia 2015, 10:19

Podczas The Ackerman Family Bar-Ilan University Expedition to Gath prowadzonej przez profesora Arena Maeira, odkryto fortyfikacje oraz bramę do filistyńskiego miasta Gat. W Gat, które w X i IX wieku p.n.e. było największym miastem regionu, mieszkał biblijny Goliat.


Ekstremalne burze słoneczne częstsze niż sądzono

28 października 2015, 10:39

Na Grenlandii i w Antarktyce znaleziono kolejne dowody potwierdzające, że przed 1300 laty Ziemia doznała skutków potężnej burzy słonecznej. Wydaje się, że ekstremalnie silne burze mają miejsce częściej niż sądzono. Zjawiska takie mogą poważnie zagrozić naszej cywilizacji, która w wysokim stopniu polega na elektronice


Morze Martwe

Już 11 500 lat temu działalność człowieka zmieniała klimat

13 czerwca 2017, 09:30

Badacze z Uniwersytetu w Tel Awiwie odkryli dowody na najstarsze znane zmiany klimatyczne spowodowane działalnością człowieka. Miały one miejsce 11 500 lat temu


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk